3.hafta Dijital Kimlik

5. Sınıf 3. Hafta Çalışma Kağıdı İndir

Dijital Ayak izi
 Dijital Kimlik
 Dijital Vatandaşlık - 3. Hafta

Bu derste dijital kimlik, dijital vatandaşlık, güvenli ve etik teknoloji kullanımı, e-Devlet ve dijital uygulamalar öğrenilir

🦶 DİJİTAL AYAK İZİ NEDİR?

İnternette ve dijital ortamlarda yaptığımız her aktivite bir iz bırakır. Bu izlere dijital ayak izi denir. Tıpkı kumda yürürken ayak izi bıraktığımız gibi, internette de her hareketimiz kayıt altına alınır.

Dijital ayak izlerimiz kalıcıdır ve tamamen silmek çok zordur. Bu yüzden internette ne yaptığımıza dikkat etmeliyiz!

📌 DİJİTAL AYAK İZİ BIRAKAN AKTİVİTELER:

💻 Tarayıcı Geçmişi

Hangi siteleri ziyaret ettiğimiz kaydedilir.

📱 Sosyal Medya Paylaşımları

Instagram, TikTok, Facebook'ta paylaştığımız fotoğraflar, videolar ve yorumlar.

🛒 Online Alışveriş

İnternetten ne satın aldığımız, hangi ürünlere baktığımız.

🔍 Arama Geçmişi

Google, YouTube gibi platformlarda ne aradığımız.

📧 E-posta Mesajları

Kime ne mesaj gönderdiğimiz.

🎥 İzlediğimiz Videolar

YouTube, Netflix gibi platformlarda hangi videoları izlediğimiz.

💬 Yorumlar ve Beğeniler

Hangi gönderileri beğendiğimiz, hangi yorumları yaptığımız.

📍 Konum Bilgileri

Telefonumuzun GPS'i ile nerede olduğumuz.

📸 Yüklediğimiz Fotoğraflar

Sosyal medyaya veya bulut depolamaya yüklediğimiz fotoğraflar.

🎮 Oyun Aktiviteleri

Hangi oyunları oynadığımız, ne kadar süre oynadığımız.

⚠️ DİKKAT!

✅ Dijital ayak izlerin kalıcıdır - silmek çok zordur!
✅ Paylaştığın her şey başkaları tarafından görülebilir
✅ Gelecekte seni etkileyebilir (okul, iş başvuruları vb.)
✅ Kişisel bilgilerini paylaşma!
✅ İnternette güvenli ve sorumlu davran!

💡 İYİ BİR DİJİTAL AYAK İZİ İÇİN:

🟢 Olumlu ve yapıcı paylaşımlar yap
🟢 Başkalarına saygılı ol
🟢 Kişisel bilgilerini gizli tut
🟢 Paylaşmadan önce düşün: "Bunu herkes görseydi ne olurdu?"
🟢 Şifrelerini güçlü tut ve kimseyle paylaşma

Dijital Kimlik

İnternette ve dijital ortamlarda kişiyi tanıtan bilgiler bütününe dijital kimlik denir. Sosyal medya hesapları, oyun hesapları, e-posta adresleri, kullanıcı adları, profil fotoğrafları ve dijital ortamlarda yapılan paylaşımlar dijital kimliği oluşturur. Dijital kimlik, gerçek hayattaki kimlik kartına benzer; bu nedenle dikkatli ve güvenli kullanılmalıdır.

Sorular

1. Dijital kimlik hangi ortamlarda kişiyi tanıtan bilgilerden oluşur?
2. E-posta adresi dijital kimliğe örnek midir?
3. Dijital kimlik neden dikkatli kullanılmalıdır?

Dijital Vatandaşlık

Bilgi ve iletişim teknolojilerini güvenli, bilinçli, sorumlu ve etik kurallara uygun kullanan bireyler dijital vatandaş olarak adlandırılır. Dijital vatandaşlık; internette doğru davranmayı, başkalarının haklarına saygı göstermeyi, güvenliği önemsemeyi ve teknolojiyi faydalı amaçlarla kullanmayı kapsar.

Sorular

1. Dijital vatandaş kime denir?
2. Dijital vatandaşlık hangi kurallara uygun teknoloji kullanmayı gerektirir?
3. İnternette saygılı davranmak dijital vatandaşlık örneği midir?

İyi Bir Dijital Vatandaş Nasıl Olmalı?

İyi bir dijital vatandaş, gerçek hayatta gösterilen saygıyı internette de gösterir. Sahte profil kullanmaz, yalan haber paylaşmaz, başkalarının şifrelerini ele geçirmeye çalışmaz, internette dalga geçme veya tehdit etme gibi siber zorbalık davranışlarında bulunmaz. Yaşa ve değerlere uygun uygulamaları, oyunları ve içerikleri tercih eder.

• İnternette saygılı ve nazik bir dil kullanılmalıdır.
• Sahte profil oluşturulmamalıdır.
• Yalan haber ve doğruluğu bilinmeyen bilgiler paylaşılmamalıdır.
• Başkalarının şifreleri çalınmamalı ve kişisel bilgileri izinsiz kullanılmamalıdır.
• Arkadaşlarla internette dalga geçilmemeli, kimse küçük düşürülmemelidir.
• Tehdit, hakaret ve rahatsız edici mesajlar gönderilmemelidir.
• Yaşa uygun oyun, uygulama, video ve web siteleri tercih edilmelidir.

Sorular

1. Sahte profil kullanmak doğru bir dijital vatandaşlık davranışı mıdır?
2. Yalan haber paylaşmanın zararları neler olabilir?
3. Siber zorbalığa örnek olabilecek davranışlar nelerdir?

E-Devlet ve Dijital Uygulamalar

Günlük yaşamda birçok işlem dijital uygulamalar aracılığıyla yapılabilir. E-Devlet, E-Randevu, E-Bankacılık, E-Ticaret, EBA ve MEBİ bu uygulamalara örnektir. Bu sistemler; bilgiye ulaşmayı, başvuru yapmayı, eğitim içeriklerine erişmeyi, randevu almayı ve bazı hizmetlerden internet üzerinden yararlanmayı kolaylaştırır.

Sorular

1. E-Devlet hangi tür hizmetlere erişim sağlar?
2. E-Randevu hangi amaçla kullanılır?
3. EBA ve MEBİ hangi alanla ilgilidir?

E-Devlet

E-Devlet, turkiye.gov.tr adresi üzerinden resmî kurum hizmetlerine ulaşmayı sağlayan dijital bir sistemdir. İlk kez e-Devlet şifresi alacak kişiler şifrelerini PTT şubelerinden alır. E-Devlet şifresi kişiye özeldir ve hiç kimseyle paylaşılmamalıdır.

Sorular

1. E-Devlet hangi internet adresi üzerinden kullanılır?
2. İlk e-Devlet şifresi nereden alınır?
3. E-Devlet şifresi neden başkalarıyla paylaşılmamalıdır?

E-Devletin Avantajları

E-Devlet hem vatandaşlar hem de kurumlar için birçok kolaylık sağlar. Vatandaşlar işlemlerini hızlı ve kolay şekilde yapabilir, zaman ve para tasarrufu sağlayabilir. Kurumlar ise personel, kırtasiye ve posta giderlerinden tasarruf edebilir; daha hızlı ve kaliteli hizmet sunarak vatandaş memnuniyetini artırabilir.

Sorular

1. E-Devlet vatandaşlara hangi kolaylıkları sağlar?
2. E-Devlet kurumlarda hangi giderleri azaltabilir?
3. İnternet olan her yerden işlem yapılabilmesi hangi avantajı gösterir?

3. Hafta: Dijital Kimlik ve Dijital Vatandaşlık

+10 Puan Doğru | -5 Puan Yanlış | 30 Saniye Süre

Dijital kimlik ve vatandaşlık bilginizi test etmeye hazır mısınız?
Her soru için 30 saniye süreniz var!

Soru 1/10 Puan: 0

Yarışma Tamamlandı!

0 Puan

Etkinlikler

1. Boşluk Doldurma

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere uygun kavramlar yazılır.

1. İnternette kişiyi tanıtan bilgiler bütününe __________ denir.
2. Bilgi ve iletişim teknolojilerini etik kurallara uygun kullanan kişiye __________ denir.
3. Sosyal medya hesabı, oyun hesabı ve e-posta adresi __________ kimliğin parçalarıdır.
4. İnternette bir kişiyle dalga geçmek veya onu tehdit etmek __________ zorbalıktır.
5. İlk e-Devlet şifresi __________ şubelerinden alınır.
6. Resmî kurum hizmetlerine internet üzerinden ulaşmayı sağlayan sistem __________ olarak adlandırılır.
7. Ürün ve hizmetlerin internet üzerinden alınıp satılmasına __________ denir.
8. Eğitim içeriklerine dijital erişim sağlayan Eğitim Bilişim Ağı'nın kısa adı __________ şeklindedir.
9. E-Devlet, vatandaşlar için zaman ve para __________ sağlar.
10. Kurumlar, e-Devlet sayesinde kırtasiye ve posta giderlerinden __________ eder.

2. Doğru-Yanlış

Aşağıdaki cümleler doğru ya da yanlış olarak değerlendirilir.

Cümle	Cevap
Dijital kimlik yalnızca gerçek kimlik kartından oluşur.	Yanlış
E-posta adresi dijital kimliğin bir parçasıdır.	Doğru
Dijital vatandaşlık etik kurallara uygun teknoloji kullanmayı gerektirir.	Doğru
Sahte profil kullanmak iyi bir dijital vatandaş davranışıdır.	Yanlış
Yalan haberleri paylaşmadan önce doğruluğunu kontrol etmek önemlidir.	Doğru
Başkalarının şifrelerini kullanmak doğru bir davranıştır.	Yanlış
İlk e-Devlet şifresi PTT'den alınır.	Doğru
E-Devlet vatandaşlara zaman tasarrufu sağlayabilir.	Doğru

3. Eşleştirme

Kavramlar uygun açıklamalarla eşleştirilir.

Kavram	Açıklama
1. Dijital Kimlik	A. Etik kurallara uygun teknoloji kullanımı
2. Dijital Vatandaşlık	B. Resmî hizmetlere internet üzerinden ulaşmayı sağlayan sistem
3. E-Devlet	C. İnternette kişiyi tanıtan bilgiler bütünü
4. E-Ticaret	D. Eğitim Bilişim Ağı
5. EBA	E. Ürün ve hizmetlerin internet üzerinden alınıp satılması
6. Siber Zorbalık	F. İnternette bir kişiyi rahatsız etme, tehdit etme veya küçük düşürme

1-C 2-A 3-B 4-E 5-D 6-F

4. Mini Değerlendirme

	.

Dijital Kimlik ve Dijital Vatandaşlık - 3. Hafta